Onderwijs2032, burgerschap en kinderwijkraden

Een leerling die in 2015 voor het eerst naar school gaat, begint rond 2032 aan zijn of haar volwassen (werkende) leven. Wat moet hij/zij dan geleerd hebben? Welke plaats is er voor burgerschapsonderwijs? Sluiten kinderwijkraden daar op aan?


coverOO2032EindadviesIn november 2014 is een landelijke brainstormsessie gestart over de toekomst van het basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Begin 2015 is het Platform Onderwijs2032 ingesteld, dat op basis van de bijdragen aan deze dialoog een hoofdlijn voor advies aan het kabinet heeft uitgewerkt. Na overleg met scholen over wat het voorstel in de praktijk zou betekenen heeft het Platform het advies verder uitgewerkt tot het Eindadvies Ons Onderwijs2032 uit 2016.

In de ontwerpfase van Onderwijs2032 gaat het Ontwerpteam2032, bestaande uit onder anderen leraren en curriculumexperts, met de visie van het Platform aan de slag. Eind 2016 levert zij een Ontwerp voor een nieuw curriculum op.

kst-31293-278-002

Kerncurriculum

Het Platform beschrijft in haar kerncurriculum de kennis en de vaardigheden die van belang zijn voor alle leerlingen in het primair en het voortgezet onderwijs:

  • Basisvaardigheden: taalvaardigheid (Nederlands en Engels), rekenvaardigheid (inclusief wiskunde), digitale geletterdheid en burgerschap
  • Kennisdomeinen: Mens & Maatschappij, Natuur & Technologie en Taal & Cultuur, met naast kennis ruime aandacht voor vakoverstijgende vaardigheden.

Burgerschap

Het Platform vindt dat burgerschap een prominentere positie in de vaste kern van het onderwijsaanbod moet krijgen dan nu het geval is. Zij beschouwt de school als een belangrijke oefenplaats voor democratische gezindheid en burgerschapsvaardigheden.
Het Platform wil daarom dat de overheid de kern concreet beschrijft, die zou moeten bestaan uit aandacht voor:

  • de werking en het belang van de democratische rechtsstaat
  • de betekenis van mensenrechten en kinderrechten voor het dagelijkse (samen) leven
  • sociale vaardigheden en omgangsvormen
  • maatschappelijke verantwoordelijkheid

Deze kern biedt een basis van waaruit elke school zijn leerlingen in staat stelt zich te ontwikkelen tot actieve burgers met een eigen visie op wat ze van belang vinden en hoe ze willen bijdragen aan de samenleving. Het platform beveelt scholen aan om hierbij samen te werken met maatschappelijke instellingen in hun omgeving.

Vakoverstijgende vaardigheden

Volgens het Platform behoren ook de vijf vakoverstijgende vaardigheden leervaardigheden, creëren, kritisch denken, probleemoplossend vermogen en samenwerken tot de vaste basis voor alle leerlingen. De samenleving en de arbeidsmarkt doen een steeds groter beroep op beheersing van vaardigheden die niet zijn gebonden aan een specifiek vak. Leerlingen hebben ze nodig om in de maatschappij te kunnen functioneren, ter ondersteuning van een leven lang leren en de vorming van hun persoonlijkheid.

Het Platform beschouwt de genoemde vaardigheden niet als op zichzelf staande vaardigheden die in aparte lessen kunnen worden aangeleerd. Ze krijgen pas betekenis door ze met concrete leerinhouden te verbinden.

Schermafbeelding_2016-03-04_om_15.03.04
vakoverstijgende vaardigheden Onderwijs2032

Kinderwijkraden en Onderwijs2032

Het Basisidee van de kinderwijkraden is om kinderen te leren om samen hun eigen wijk te verbeteren; het kweken van maatschappelijk burgerschap op lokaal (wijk) niveau. De lessen en kinderwijkraden bieden een kant-en-klare uitwerking van leerdoelen voor burgerschapsonderwijs.

kwridee-leren&doen
al-doende-leerdoelen lessen en kinderwijkraad

In de lessen democratie en burgerschap, ter voorbereiding van de kinderwijkraad, wordt zowel theoretisch (leren) als in praktijkopdrachten (doen) aandacht besteed aan democratische gezindheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid (over democratie, stemmen, kinderwijkraad). Het vraagstuk hoe de eigen wijk verbeterd kan worden biedt een concrete kapstok om vakoverstijgende vaardigheden als probleemoplossend denken (plannen maken), kritisch denken en communiceren (debatteren, presenteren, evalueren) te oefenen.

De kinderwijkraad bouwt hierop voort. Het organiseren en uitvoeren van de plannen kan vraagt bovendien verdere vakoverstijgende vaardigheden als samenwerken, probleemoplossend handelen (overleggen, organiseren) en digitale geletterdheid (verslagleggen).

Kies&Co beschouwt de kinderwijkraden daarom als een prima geschikt methode om op lokaal niveau burgerschapsonderwijs en vakoverstijgende vaardigheden in het curriculum van de toekomst (Onderwijs2032) onder te brengen.

Facebooktwittergoogle_plusmail